Covid-19 Salgını Hakkında Hukuki Değerlendirmeler – 3

A. GİRİŞ

Çin Halk Cumhuriyeti’nin Wuhan kentinde başlayıp tüm dünyaya yayılan Yeni Corona Virüsü Hastalığı (Covid-19) maalesef ülkemizde de yayılmaya başlamış, hükümetimiz de salgının yayılmasının önlenmesi amacıyla bir dizi tedbirler almıştır/almaktadır.

T.C. İçişleri Bakanlığı’nın 03.04.2020 tarih ve 6235 sayılı genelgesi ile birtakım ek tedbirlerin alınmasına karar verilmiştir. Bu kapsamda siz değerli müvekkillerimize aşağıdaki özet bilgi notunu hazırladık.

B. ŞEHİRLERE GİRİŞ-ÇIKIŞ YASAĞI VE İSTİSNALARINA İLİŞKİN DÜZENLEME

T.C. İçişleri Bakanlığı’nın anılan genelgesi ile alınan ek tedbirler neticesinde; büyükşehir statüsündeki 30 il (Adana, Ankara, Antalya, Aydın, Balıkesir, Bursa, Denizli, Diyarbakır, Erzurum, Eskişehir, Gaziantep, Hatay, İstanbul, İzmir, Kahramanmaraş, Kayseri, Kocaeli, Konya, Malatya, Manisa, Mardin, Mersin, Muğla, Ordu, Sakarya, Samsun, Şanlıurfa, Tekirdağ, Trabzon, Van) ile Zonguldak ili için il sınırlarından kara, hava ve deniz yolu ile (toplu ulaşım aracı, özel araç vb.) yapılacak tüm girişler ve çıkışlar 03 Nisan 2020 Cuma günü saat 24.00’den itibaren 15 günlük bir süre için geçici olarak durdurulmuştur. Ancak bu illere aşağıda belirtilen durumlarda girişlere ve çıkışlara izin verilecektir:

-Temel ihtiyaç (gıda/temizlik vb.) malzemeleri ile ilaç ve tıbbi malzemeler başta olmak üzere tüm ticari faaliyetlerin sürekliliği için gerekli olan ürün ve/veya malzemelerin lojistiği, üretimi ve naklinde yurt içi ve dışı taşımacılık kapsamında görevli olanlar ve araçları; malın cinsi, teslimat yeri/alıcı adresi, teslimat tarihini gösteren taşıma irsaliyesi, teslimat makbuz veya fatura vb. belgeler ile giriş/çıkış yapabileceklerdir. Belirtilen amaçlarla kısıtlanan illere giriş yapanlar, giriş amacını gösteren belgeler ile 72 saat sonrasına kadar teslim ilinden ayrılarak ilk çıkış iline dönebilecektir. Bu şekilde giriş/çıkışı sınırlandırılan illere giren ticari araç sürücüleri seyahatleri süresince, değişim sürelerine uyarak maske takmak, temas gerektirdiği durumlarda sosyal mesafeye uymak zorundadırlar.

-Yurt içinde ticari yük/yolcu taşımacılığı yapanlar ile uluslararası yük taşımacılığı yapanların giriş/çıkış yasağı getirilen illerimizden transit şekilde geçişlerine müsaade edilecektir. Bu şekilde transit geçişlerine izin verilen ticari yük taşıyıcıları belirtilen illerde zorunlu dinlenme molaları/süreleri hariç hiçbir şekilde duraklama ya da konaklama yapamayacaklardır.

-Doğalgaz, elektrik, petrol sektöründe enerji arz güvenliğinin ihtiyaç duyduğu malzemenin nakli ve üretiminin gerçekleşmesinde görevli olanlar ve araçları; enerji sektöründe görevli olduklarına dair ilgili şirket tarafından düzenlenecek olan görev belgesi ve/veya sevk irsaliyesi ile giriş/çıkış yapabileceklerdir.

-Çalışma hayatı içerisinde yer alan yönetici, çalışan ya da iş yeri sahiplerinin ikamet ve iş yerlerinin farklı illerde bulunması durumunda iller arasındaki giriş/çıkışları; bu durumu ispatlayan (yerleşim yeri/ikamet belgesi, SSK kayıt belgesi vb.) belgeleri ibraz etmek şartı ile yapılabilecektir.

-Yukarıda sayılanlar dışında yer almakla birlikte, valiler başkanlığında ilgili meslek kuruluşları (ticaret ve/veya sanayi, esnaf ve ziraat odaları vb.) temsilcilerinin de katılımıyla toplanan “İl Pandemi Kurulları”nın önerileri doğrultusunda illerin özel durumları göz önünde tutularak İl Umumi Hıfzıssıhha Kurulları’nca alınacak karar ile kapsama alınacak diğer faaliyetlere özgülenmiş olanlar, valilik/kaymakamlık tarafından düzenlenecek izin belgesi ile giriş/çıkış yapabilecektir.

C. SEYAHAT İZİN BELGESİ

1. ŞARTLARI

Bilgi Notumuz’un B bölümünde belirtilenler dışında iller arası seyahat edilmesi gereken durumlarda ise Seyahat İzin Belgesi alınması gerekmektedir. Seyahat İzin Belgeleri belirli şartların varlığı halinde kaymakamlıklar tarafından oluşturulan “Seyahat İzin Kurulları” tarafından verilmektedir. Buna göre;

§ Tedavi olduğu hastaneden taburcu olmuş ve ikametine dönmek isteyen, doktor raporu ile sevk olan veya daha önceden alınmış doktor randevusu/kontrolü olanlar;

§ Kendisi veya eşinin, vefat eden birinci derece yakınının cenazesine katılmak için seyahat edecek olanlar;

§ Ölüm nedeni COVİD 19 olanlar hariç olmak üzere cenaze nakil işlemine refakat edecekler (en fazla 4 kişiye);

§ Ayrılmak istenen şehre son 5 gün içerisinde gelmiş olmakla beraber kalacak yeri olmayıp ikamet ettikleri yerleşim yerlerine dönmek isteyenler (5 gün içinde geldiğini yolculuk bileti, geldiği araç plakası, seyahatini gösteren başka bir belge ile ibraz edenler);

§ Ceza infaz kurumlarından salıverilenler ve

§ Yurtdışından geldikten sonra yerleştirildikleri öğrenci yurtlarından 14 günlük karantina ve gözetim süresi dolanlar durumlarını belgeledikleri takdirde seyahat izni alabileceklerdir.

2. BAŞVURU

Seyahat izin belgesi başvuruları E-Devlet aracılığı ile yapılabilmektedir. T.C. İçişleri Bakanlığı bölümünde yer alan “e-Başvuru” kısmındaki seçenekler arasından “Seyahat İzin İşlemleri” seçildiği takdirde seyahat izin formuna ulaşılmaktadır. İlgili form doldurulduktan sonra kurul tarafından değerlendirmeye alınmaktadır. Kurul değerlendirmesini yaptıktan sonra seyahat belgesi için başvuru talebinde bulunanlara başvurunuz kabul edilmiştir veya başvurunuz ret edilmiştir gibi olumlu ya da olumsuz SMS bilgilendirmesi yapılmaktadır. Verilen seyahat izinlerinin 3 gün içerisinde kullanılması gerekmektedir.

D. 01.01.2020 TARİHİNDEN SONRA DOĞANLARA İLİŞKİN DÜZENLEME

Yine aynı anılan genelge ile 81 ili kapsayacak şekilde 01.01.2000 tarihinden sonra doğmuş olanların sokağa çıkmaları da 03.04.2020 tarihi saat 24:00’den itibaren geçici olarak yasaklanmıştır. Ancak 05.04.2020 tarihli ek genelge ile 01.01.2000-01.01.2002 tarihleri arasında (18-20 yaş aralığında) olmakla beraber;

-Kamu kurum ve kuruluşlarında memur, sözleşmeli personel veya işçi statüsünde görevli olanlar

ile

-Özel sektörde düzenli bir işe sahip olan ve sosyal güvenlik kayıt belgesi ile bu durumu belgeleyenlerin 03.04.2020 tarih ve 6235 sayılı sayılı Bakanlık Genelgesi ile getirilen sokağa çıkış yasağından muaf tutulmasına karar verilmiştir.

E. CEZALAR BAKIMINDAN SORUMLULUK

Yukarıda belirtilen tedbirlere ilişkin valiler/kaymakamlar tarafından gerekli kararların ivedilikle alınması, uygulamada herhangi bir aksaklığa meydan verilmemesi ve mağduriyetlere neden olunmaması, alınan kararlara uymayan vatandaşlara Umumi Hıfzıssıhha Kanunu’nun 282 inci maddesi gereğince iki yüz elli Türk Lirası’ndan bin Türk Lirası’na kadar idari para cezası verilmesi başta olmak üzere aykırılığın durumuna göre Kanun’un ilgili maddeleri gereğince işlem yapılması ile Türk Ceza Kanunu’nun 195 inci maddesi gereğince bulaşıcı hastalıklardan birine yakalanmış veya bu hastalıklardan ölmüş kimsenin bulunduğu yerin karantina altına alınmasına dair yetkili makamlarca alınan tedbirlere uymayan kişilerin iki aydan bir yıla kadar hapis cezası ile cezalandırılması söz konusudur.